KHÔNG CẦN MỘT NỬA
Không, những thứ gì một nửa tôi không cần!
Cho tôi cả bầu trời! Đủ đầy mặt đất!
Cả sông, biển, vẹn toàn bao dòng thác
Tôi không bằng lòng những thứ chia phân.
Không, cuộc sống đừng đem cho tôi từng phần.
Tất cả vẹn toàn! Điều này tôi đủ sức
Tôi không muốn một nửa niềm hạnh phúc
Mà cũng không một nửa nỗi đau thương.
Có chăng chỉ là nửa chiếc gối êm
Nơi em áp má vào một cách cẩn trọng
Và chiếc nhẫn trên tay em lấp lánh
Ngôi sao mờ, ngôi sao rụng trong đêm.
EM ĐỪNG VỘI
Em hãy vội vàng, vội vàng đến với anh
Nếu anh một mình, nếu anh khó ở.
Nếu anh tựa trong giấc mơ đáng sợ
Tai họa rập rình trên cửa sổ anh.
Em hãy vội vàng khi người xúc phạm
Em hãy vội khi anh cần người bạn
Em hãy vội khi anh buồn lặng im
Thì em nhé, em nhé, hãy vội vàng!
Và đừng vội, đừng vội, một khi mà
Mình hai đứa, tai họa ở rất xa
Những chiếc lá, dòng nước đang nói “có”
Và những ngôi sao, con tàu, ánh lửa…
Em đừng vội, khi mắt trong mắt nhau
Em đừng vội, khi chẳng vội đi đâu
Hãy lắng nghe đêm, hãy lặng ngừng, đừng vội
Em đừng vội, khi chẳng vội đi đâu…
TƯỞNG NHỚ ESENIN
Những nhà thơ Nga –
chúng ta chửi bới nhau
Nhóm “Parnasse” Nga vẫn thường cãi cọ
Nhưng tất cả gắn bó bởi một điều
Là một chút Esenin thì ai cũng có.
Và tôi là Esenin
nhưng hoàn toàn khác.
Con ngựa hồng của tôi đã có tự lúc sinh.
Tôi, cũng như nước Nga, khắc nghiệt nhiều hơn
Và, cũng như nước Nga, bạch dương tôi có ít.
Esenin ơi,
nước Nga đã đổi thay!
Nhưng than phiền, theo tôi, là uổng phí
Và nói rằng thay đổi tốt lên –
tôi sợ
Còn nói rằng thay đổi xấu đi –
cũng thật hiểm nguy…
Những công trường dựng xây
những vệ tinh khắp đất nước!
Những chúng ta mất mát
trên con đường chênh vênh
Mất hai mươi triệu người trong chiến tranh với giặc
Và hàng triệu người –
trong cuộc chiến với nhân dân.
Lãng quên điều này
thì ký ức chặt đi chăng?
Nhưng biết lấy ở đâu ra búa rìu để chặt?
Không có ai, như người Nga,
đã cứu bao dân tộc khác
Và chẳng có ai, như người Nga,
vẫn hủy diệt chính mình.
Nhưng con tàu của ta vẫn bơi.
Khi dòng nước lăn tăn.
Chúng ta vẫn kéo nước Nga đi về phía trước.
Rằng lũ vô lại có thừa,
không phải điều tai ác
Không có thiên tài –
mới là thật nguy nan.
Và thật tiếc một điều rằng đã chẳng còn anh
Và đối thủ của anh – kẻ ưa gào thét lớn
Tôi, tất nhiên, không phải quan tòa với các anh
Những dù sao các anh đã ra đi quá sớm.
Khi người lãnh tụ của đoàn thanh niên cộng sản
Giơ nắm đấm
đập bàn
dọa các nhà thơ
Muốn đem tâm hồn của chúng tôi ra để giày vò
Rồi nặn như sáp, ra cái giống mình, theo ý muốn.
Lời người ấy, Esenin à, chúng tôi đâu có ngán
Nhưng vì điều này mà chẳng có được hân hoan
Và tôi không muốn
anh hãy tin
là phải xách quần
Để chạy theo người đoàn viên thanh niên cộng sản*.
Những điều này làm tôi đắng cay và đau đớn
Không còn sức để mà chống lại chuyện tầm phào
Và ở dưới bánh xe cái chết đang kéo vào
Như chiếc khăn kéo Isadora ngày xa vắng.
Nhưng – cần phải sống.
Không rượu Vodka
không dây thòng lọng
Không phụ nữ –
những thứ này có là cứu rỗi đâu anh
Sự cứu rỗi
là đất đai Nga của mình
Sự chân thành của anh, Esenin,
mới là điều cứu vãn.
Và thơ ca Nga vẫn băng băng tiến
Về phía trước, xuyên qua mọi đả kích, nghi ngờ
Bằng cái ôm choàng của Esenin
nhấc bổng cả châu Âu
Như đô vật Poddubny**
bắt chạm vai lên thảm.
______
*Trong bài thơ này Evtushenko nhắc đến nhiều hình ảnh đặc trưng trong thơ Esenin cũng như chính cuộc đời nhà thơ. Riêng câu: “xách quần chạy theo người đoàn viên thanh niên cộng sản” thì trong trường ca “Nước Nga đã mất” Esenin đã viết y hệt như vậy: “Chính vì thế mà tôi muốn/ Xách quần lên/ Chạy theo người đoàn viên thanh niên cộng sản” (Знать, оттого так хочется и мне,/ Задрав штаны, /Бежать за комсомолом).
**Ivan Maximovich Poddubny (1871-1949) – đô vật huyền thoại của Nga và Xô Viết.
KHÔNG HIỂU NHAU
Không hiểu nhau quả vô cùng đáng sợ -
Không hiểu nhau mà vẫn cứ ôm nhau
Nhưng dù sao, mới thật lạ lùng sao
Cái điều này cũng vô cùng đáng sợ:
Khi hiểu nhau trong tất cả mọi điều.
Ta khổ với cả điều này điều khác
Anh từ lâu nhận thức được trời ban
Nên tâm hồn rất êm ái của em
Không xúc phạm bằng sự không hiểu biết
Không làm đau bằng hiểu biết của mình.
MÀ TUYẾT CỨ RƠI
Mà tuyết cứ rơi, mà tuyết cứ rơi
Tất cả xung quanh đợi chờ gì đó…
Dưới tuyết này, dưới tuyết rơi lặng lẽ
Muốn nói ra trước tất cả mọi người:
“Hỡi cái người quan trọng nhất với tôi
Xin cùng tôi hãy nhìn vào tuyết trắng –
Tuyết thanh sạch, cái điều tôi im lặng
Đấy là tôi muốn về tuyết nói lời”.
Ai người mang tình yêu đến cho tôi?
Chắc có lẽ đấy là Ông già tuyết.
Khi em nhìn vào cửa sổ cùng tôi
Tôi muốn nói lời cám ơn với tuyết.
Mà tuyết cứ rơi, mà tuyết cứ rơi
Tất cả đang bơi và đang lấp lánh
Vì cái điều có em trong cuộc đời
Tôi muốn nói lời cám ơn tuyết trắng.
ANH YÊU EM
Anh yêu em nhiều hơn cả thiên nhiên
Vì em chính là thiên nhiên vạn vật
Anh yêu em nhiều hơn cả tự do
Không có em, tự do là tù ngục.
Anh yêu em một cách rất sơ suất
Tựa hồ như vực thẳm, không bình thường!
Hơn những gì có thể, anh yêu em!
Hơn cả điều không thể nào có được!
Anh yêu em vô thời hạn, điên cuồng
Ngay cả khi say sưa, khi thô lỗ.
Yêu em nhiều hơn chính mình – đúng thế
Chỉ giản đơn hơn cả bản thân mình.
Hơn cả Shakespeare, anh yêu em
Hơn tất cả trên đời này cái đẹp
Hơn tất cả trên đời này âm nhạc
Vì rằng thơ và nhạc – chính là em.
Yêu em nhiều hơn cả sự vinh quang
Dù ngay cả vinh quang còn phía trước!
Yêu hơn cả tổ quốc mà rỉ sét
Vì rằng Tổ quốc – đó chính là em.
Em đau khổ? Em cầu xin số kiếp?
Đừng chọc tức Thượng Đế bởi bao điều!
Anh yêu em hơn cả niềm hạnh phúc!
Anh yêu em nhiều hơn cả tình yêu!
ĐỪNG KIÊU NGẠO
Nén kiêu căng – nghĩa là biết tự hào.
Cờ nghi thức – trong bao không hề bạc.
Người đời không hiểu anh – xin đừng khóc
Sẽ có ai sẽ hiểu một khi nào.
Đừng quá tin mình. Kẻo rơi xuống vực
Thiên tài hao mòn vì thói hư danh
Khao khát của tự nhận thức nhỏ nhặt
Chỉ đưa anh đến tự hủy hoại mình.
Cả thất sủng lẫn vinh quang đều có
Sự hiểm nguy – chúng thọc léc hiếu danh.
Anh không coi huân chương là danh dự
Thì đừng coi nước bọt giống huân chương.
Đừng mong gì ở những chú những anh
Xua lòng tham như thứ truyền bệnh tật.
Ai muốn tất cả và ngay lập tức
Sẽ nghèo hơn kẻ biết đợi chờ trông.
Dù ngay tấc đất cắm dùi cũng không
Đừng nâng lên cái điều anh đã hạ.
Tựa như ăn mày khi anh giàu có
Lúc khó khăn chớ như kẻ bần cùng.
Ghen tỵ ư? Còn gì đê tiện hơn!
Chớ bực mình vì thành tích người khác.
Trí tuệ người ta – đừng ghen bí mật
Điều xuẩn ngốc người khác – hãy thương thầm.
Ý kiến người ta cũng chớ phật lòng
Bên bàn nhậu, trong phiên tòa nghiệt ngã.
Hạnh phúc được yêu cũng đừng cố giành
Hãy biết yêu khi không ai yêu cả.
Đừng biến tài năng thành con át chủ.
Không át cơ – chẳng trung thực, can trường.
Giả hào phóng – kẻ rán sành ra mỡ
Làm bộ can trường – chính kẻ nhát gan.
Đừng kiêu ngạo rằng anh người dũng cảm
Rằng đấu tranh – anh luôn đứng giữa hàng
Và ngay cả đã nén lòng kiêu hãnh
Chớ kiêu căng – kẻo khi đấy cuối cùng.
XIN TRỜI
Xin trời trả cho người mù đôi mắt
Uốn thẳng lưng cho những kẻ gù lưng.
Xin trời cho làm Chúa, dù một chút
Nhưng không cần một chút bị đóng đinh.
Xin trời cho đừng dây với chính quyền
Và không anh hùng một cách dối trá
Không ăn cắp – mà trở thành giàu có
Nếu như điều này có thể, tất nhiên.
Xin trời cho làm kẻ lắm mưu toan
Nhưng không ngốn sang bầy đoàn nào cả
Không thành nạn nhân, không làm đao phủ
Không ăn mày và không phải chủ nhân.
Xin trời cho vết thương rách ít hơn
Khi con người ta đánh nhau ẩu đả.
Xin cho nhiều những quốc gia đủ thứ
Nhưng không đánh mất Tổ quốc của mình.
Cầu xin trời cho đất nước của anh
Không đạp anh bằng giày hay ủng bốt.
Cầu xin trời cho người vợ của anh
Sẽ yêu anh, dù anh là hành khất.
Xin trời bịt miệng những kẻ dối gian
Lời của Chúa trong tiếng kêu con trẻ.
Cho thấy Chúa trong vẻ ngoài phụ nữ
Mà không phải là gương mặt đàn ông.
Không thập ác. Thập ác chẳng cần mang
Mà như bẻ gập con người khốn khổ.
Để không tin vào một điều gì cả
Xin trời cho, dù một chút Thánh thần!
Xin trời cho tất cả và mọi thứ
Và ngay lập tức – cho khỏi phật lòng…
Xin trời cho mọi thứ, nhưng chỉ xin
Sao sau này không thấy mình xấu hổ.
Yevgeny Yevtushenko
Bản điện tử không ghi tên người dịch! Rất đáng tiếc!
Nguồn: 177nhathonga.blogspot.com
|