Tác phẩm tuyển chọn những bài Phê bình, Tiểu luận, Lời tựa, Chân dung văn học của Triệu Xuân, một nhà văn chuyên viết tiểu thuyết. Những bài tuyển chọn trong sách này được viết trong khoảng thời gian 20 năm, từ năm 2000 đến năm 2019. Sách dày 612 trang khổ 14.5 x 20.5 cm. Nhà xuất bản Hội Nhà văn, tháng 1-2020.

“…Sự cuồng vọng quyền lực, nghiện dùng sức mạnh, nghiệt ngã trong cai trị, dối trá và vô đạo đức là một chuỗi liên hoàn các căn bệnh có mối gắn bó mật thiết với nhau. Hậu quả cuối cùng là nó gieo rắc sự khiếp sợ trong đại bộ phận nhân dân. Khiến người dân khiếp sợ, cưỡng bức họ tuân phục quyền lực là mong muốn và cũng là mục đích duy nhất của những kẻ độc tài. Lưu Hiểu Ba quyết không cho nó biện hộ bằng bất cứ giáo lý nào khoác áo vì sự tiến bộ, vì sự ổn định bằng cách lột trái nó ra, phơi bày không thương tiếc trước toàn thế giới. Bởi vì tự do là tài sản chung của nhân loại, mọi sự nhân danh tự do để bức hại nó, đều tiềm ẩn nguy cơ cả nhân loại sẽ phải trả giá đau đớn.

Cái đích cuối cùng mà Lưu Hiểu Ba chỉ ra cho bạn đọc, là nền chính trị Trung Quốc hiện nay không có tương lai, càng không thể là lựa chọn của nhân loại như nhiều người hoang tưởng rêu rao. Trung Quốc, như con khủng long, trước sau cũng chết chìm vì chính sức nặng của chính thân xác của nó, sức nặng có được do tham lam và tàn bạo ngốn hết sạch nguồn dự trữ của tương lai...

Sau hai tác phẩm “Hoa rơi hữu ý” (Chân dung – Phê bình – 2017) và “Chữ nghĩa bay lên bát ngát mùa xuân” (Phê bình – 2018), nhà thơ Lê Thiếu Nhơn tiếp tục ra ấn phẩm mới, đó là cuốn sách có tên gọi “Cơn cao hứng đáng giá ngàn vàng” (NXB Tổng hợp – 2019), dày 232 trang với 67 bài viết...

Tác phẩm Hoàng tử bé (Le Petit Prince) được xuất bản lần đầu tiên năm 1943, là cuốn tiểu thuyết của nhà văn phi công người Pháp Antoine de Saint-Exupéry. Ông là một phi công anh hùng trong đời thực, là một người nhìn sự phiêu lưu mạo hiểm bằng đôi mắt trẻ thơ với cảm hứng của một thi sĩ. Hoàng tử bé là một trong những tác phẩm cổ điển xuất sắc nhất dành cho trẻ em của thế kỷ XX.

Tập truyện ngắn mới ra lò của nhà văn Trần Nhã Thụy: “Ba tao bay ra ngoài cửa sổ & 9 truyện ngắn khác”. NXB Hội Nhà văn, 1-2020.

Sách gồm 10 truyện ngắn viết trong khoảng 10 năm: 2009-2019. Tên các truyện lần lượt: Những kẻ câu đêm/ Nhà văn quèn & đạo diễn lừng danh/ Chết lúc 9 giờ sáng/ Súng săn/ Con ngựa trong phòng ngủ/ Shipper vĩ đại & nước mắm gia truyền/ Những chiếc lông công trên phố bụi mù/ Những đứa trẻ tóc bạc/ Ba tao bay ra ngoài cửa sổ và Hội xì gà.

"Bẻ đôi củ khoai mà bàn chuyện lớn"- tập ký sự nhân vật của tác giả Trương Điện Thắng, được Hội đồng nghệ thuật đề nghị Hội Nhà văn TP. Đà Nẵng trao giải chính thức năm 2019; là tác phẩm được dư luận bạn đọc chú ý trong năm qua.

Bẻ đôi củ khoai mà bàn việc lớn do Nxb Đà Nẵng vừa ấn hành vào tháng 11-2018. Sách dày gần 340 trang, chia làm 3 phần gồm: các nhân vật hoạt động xã hội, văn hóa, nghệ thuật đã qua đời; những nhân vật đương đại quen thuộc hiện vẫn đang góp mặt trong các lĩnh vực đời sống hôm nay; những nhân vật người nước ngoài có những đóng góp tại Việt Nam, hoặc ngược lại. Nhà văn Trương Điện Thắng cho biết: "Tôi chọn lọc, sắp xếp những bài viết về các nhân vật - còn mất hay đã đi vào lịch sử - trong gần 30 năm làm báo để xuất bản riêng tập sách này. Họ là những nhà văn, nhà khoa học, nghệ sĩ, doanh nhân và có cả người trong thân tộc đã đi vào lịch sử. Mô tả họ trong những lát cắt sự nghiệp, những thoáng chốc gặp gỡ, chuyện trò hoặc ghi lại những gì họ tâm đắc trong cuộc sống, trong chiêm nghiệm về cuộc đời và con người của họ. Tất cả như những kỷ niệm và sự trân trọng của tôi. Từng đêm ngồi nhớ và ghi lại... Tôi viết về họ vừa để thể hiện tấm chân tình của mình, vừa chia sẻ cùng bạn đọc những trải nghiệm của chính tôi...".

Tác phẩm Miền Nam sống đẹp. NXB Văn hóa Văn nghệ Tp HCM, 2019.

Vẻ đẹp miền Nam qua góc nhìn nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển

Nhạc sĩ - nhà báo Vũ Đức Sao Biển chia sẻ, cuốn sách Miền Nam sống đẹp của ông vừa ra mắt là sự ghi nhận chân tình của một người con miền Trung đã chọn miền Nam và Sài Gòn làm nơi khởi nghiệp.

Ông viết trong lời mở đầu: “Quyển sách này không phải là hồi ký. Nó chỉ ghi nhận lại những sự thật dù rất nhỏ của người Sài Gòn, người miền Nam dành cho tôi để qua đó bạn có thể thấy được tấm lòng của họ giúp đỡ, yêu thương, quý mến người phương xa đến như thế nào. Người miền Nam yêu sự chân thành, thẳng thắn; ghét sự dối trá, lợi dụng... Giúp đỡ ai, họ giúp đỡ tới nơi tới chốn; không có một điều kiện gì và cũng không cần người ta phải báo đáp lại. Không thích ai, họ nói thẳng, chẳng rào đón tránh né bao giờ...”.

Cuộc sống hiện thực đã cho tác giả có duyên trở thành công dân của Sài Gòn. Ông sống và gắn bó với miền Nam trên 53 năm nay. Cuốn sách cho thấy một miền Nam - Sài Gòn với những con người nhân hậu và trái tim rộng mở, ấm áp. Ở nơi này, Vũ Đức Sao Biển đã có những đóng góp về văn hóa nghệ thuật...

Những người đàn bà đi qua chiến tranh nay đã ở tuổi bà. Chiến tranh, nếu tính từ những năm 60 của thế kỷ trước, khi tuyển thanh niên xung phong đợt đầu vào năm 1965, đến nay đã hơn nửa thế kỷ rồi. Vậy mà đọc tập trường ca Chiến tranh trên gương mặt đàn bà của nhà thơ Phạm Hồ Thu vẫn vang vọng đâu đây tiếng bom, tiếng mìn phá đá mở đường. Và con đường Trường Sơn, con đường chiến lược vẫn hiện lên uy nghi, lẫm liệt với khói bom, rừng già, vực sâu, mây núi, lá nguỵ trang reo, mái tóc dài của nữ thanh niên xung phong rười rượi buổi hoàng hôn đỏ.

Ám ảnh. Sống lại một miền kí ức. Kí ức Trường Sơn. Kí ức chiến tranh. Kí ức làng quê. Đó là tâm trạng của tôi khi đọc tập sách này, một trường ca không dài về số trang nhưng lại mang chiều dài của lịch sử. Những kỉ niệm tưởng đâu ngủ quên trong một binh trạm, một cung đường, một cánh rừng nào đó, bỗng thức dậy cồn cào, mãnh liệt. Những nữ thanh niên xung phong, những cô gái của châu thổ sông Hồng vừa bước ra từ bùn quê lấm láp, từ điệu chèo văn, giờ trở thành những người lính mở đường “Chọc thủng Trường Sơn/Nối Đông trường Sơn sang Tây Trường Sơn”. Hành trang của các chị, các anh không chỉ có súng, cuốc, choòng, xẻng mà còn có: “Ống coóng ruốc pha thuốc tê phù sốt rét/ Chưa gặp địch đã có thể chết vì kiệt sức”. Nhưng kí ức như một vệt sáng xuyên ngày xuyên đêm, xuyên năm xuyên tháng là Gương-mặt- đàn-bà nơi hòn tên mũi đạn. Những kí ức bén bùng như lửa, nặng đầy yêu thương và nước mắt: Những con đường rung bom tọa độ; những cung đường sốt rét; bầy tiên nữ ra mặt đường; chiếc hôn vội giữa đại ngàn hoang dại; xe chở thương binh chở cả quan tài; có trung đội chuyên đào huyệt; bầu vú em trắng ngần bị viên 20 li xé toác… Gian khổ, hi sinh nhưng những nàng tiên nữ của Trường Sơn vẫn đứng lên làm cọc tiêu dẫn đường, vẫn đứng trên cao điểm đếm loạt bom chưa nổ. Thật là một bức tranh lẫm liệt của đức hi sinh và lòng quả cảm vì khát vọng hòa bình, độc lập, tự do. Nếu không phải là người trong cuộc- nữ phóng viên mặt trận- Phạm Hồ Thu khó có thể khắc họa được những hình ảnh như những nét chạm khắc ấn tượng về bức tượng đài lịch sử Trường Sơn, mà trung tâm là những người đàn bà vô cùng đáng yêu, đáng kính. Bấy lâu có quan niệm nữ nhi thường viết thơ tình đắm đuối. Với trường ca này Phạm Hồ Thu đã xác định một “căn cước công dân đích thực” khi nói đến một vấn đề lớn là lòng yêu Tổ quốc, lẽ sống - những vấn đề “phái mày râu” thường quan tâm và có thế mạnh hơn. Đây cũng là cái làm nên sự khác biệt so với nhiều cây bút nữ khác.

Đã có những trường ca viết về chiến tranh, viết về trường Sơn huyền thoại. Nhưng viết riêng về những nữ thanh niên xung phong mở đường Trường Sơn thì đây là trường ca đầu tiên. Thủ thỉ kể chuyện với những người cùng mắc võng, ngủ hầm một thưở. Lắng lòng với những “cổ tích” làng quê, những năm Thị Màu, Anh Nô, Thị Kính cũng rời chiếu chèo ra mặt trận. Bùi ngùi nhớ về những người mẹ đồng chiêm Hà Nam, Nam Định, Thái Bình… đêm đêm đếm từng chiếc lá rơi cho vơi nỗi nhớ, người con ngoài mặt trận chỉ khát khao “con trở về trước hết là ôm mẹ”. Da diết nhớ thương những mối tình chôn chặt đáy lòng, những nữ chiến binh không thể yêu ai khác, ngoài anh – người đã gọi bước chân các chị, các em ra mặt trận....

Nguyễn Hải Yến bất ngờ xuất hiện với tập truyện ngắn đầu tay “Quán Thủy Thần” (NXB Văn hóa Văn nghệ TP Hồ Chí Minh, 2019), dày dặn, đậm đà thương cảm về cõi nhân gian của người Việt hiện đại. Như một cõi tình, tràn ngập cảm thương của người viết.

Nguyễn Hải Yến quả là một tài năng quan sát đời sống thôn quê và đời sống thị thành, không chỉ của vùng châu thổ Bắc Bộ, trong cơn cựa mình mạnh mẽ, “công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đô thị hóa” của xã hội Việt Nam hiện đại… Theo thiển nghĩ của tôi, có thể coi Nguyễn Hải Yến là một cây bút viết truyện ngắn trẻ trung, hiện đại, trên một căn cơ vững bền của lòng nhân ái, luôn rưng rưng thương cảm nhân vật, và truyền được sự rưng rưng sang người đọc. Tuy nhiên, nhà văn trẻ này cũng đủ tỉnh táo, không muốn ru người đọc lịm trong thú đau thương hoặc sự vô minh trong nhận thức. Cách hành xử khôn ngoan, lý tính của nhân vật cô con dâu, đã hóa giải âm mưu chiếm đoạt tài sản bố mẹ chồng của ông anh chồng tham lam độc đoán, bạo tàn trong truyện ngắn “Giếng Mắt Rồng”, đã minh chứng rằng tác giả đủ khả năng giải thoát nhân vật của mình khỏi mê lú của tư duy duy tình xưa cũ, vốn dĩ coi “một bồ cái lý không bằng một tí cái tình”. Nghiêng lệch nhân vật về tình cảm, nên, Yến ít thích cho nhân vật đối thoại, nhưng một khi đã cho, thì rất chát chúa, hoặc đẫm tình, giữa những nhân vật yêu đương hoặc tan vỡ hạnh phúc…

"Bùi Hiển - Người đánh thức lương tri" NXB Văn học, 2019. Sách dày 335 trang, phát hành dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh cố nhà văn (ngày 22/11/1919), do ba người con của ông là Bùi Quang Tuấn, Bùi Quang Tú, Bùi Thúy Hồng và cháu gái Bùi Cẩm Hà biên soạn. Bên cạnh nhật ký và thư từ, gia đình đưa vào sách những bài viết và ảnh tư liệu để độc giả có cái nhìn sâu hơn về cuộc đời, sự nghiệp Bùi Hiển.

Tên sách được đặt theo quan điểm sáng tác văn học của cố nhà văn. "Văn học có khả năng và thiên chức đánh thức những ước ao hướng thiện và tiềm năng tự hoàn thiện của từng con người một. Tôi nghĩ thế", ông trả lời tạp chí Văn học năm 2002. Tại lễ tang Bùi Hiển năm 2009 ở Hà Nội, nhà thơ Hữu Thỉnh gọi ông là "người đánh thức thiên lương sẵn có của con người" trong bài phát biểu tiễn biệt đồng nghiệp.

Phần đầu sách là những trang nhật ký của Bùi Hiển viết từ năm 1946 đến cuối đời. Là người chỉ viết khi có đủ chất liệu, nhà văn chú trọng việc ghi chép sự kiện hàng ngày làm cảm hứng sáng tác. Khi mất, ông để lại khoảng 70 cuốn sổ tay. Những mẩu chuyện nhà, chuyện đời và chuyện nghề của Bùi Hiển phản ánh chân thực những diễn biến lịch sử đầy sôi động của thời đại ông sống.

Hai phần cuối là những bức thư Bùi Hiển viết cho gia đình và những bài viết tưởng nhớ của con cháu. Nhà văn và vợ Hoàng Thị Huệ luôn cẩn thận lưu giữ các lá thư trao đổi giữa các thành viên gia đình. Tâm tình trong thư giúp người đọc hiểu hơn về tính cách dung dị, chan hòa và sâu sắc của Bùi Hiển.

Bên cạnh khắc họa chân dung nhà văn, tác phẩm đưa người đọc "dạo chơi" dọc lịch sử nền văn chương hiện đại Việt Nam qua những bức thư trao đổi giữa cố nhà văn và các đồng nghiệp. Nhiều tác giả nổi bật của thế kỷ 20 như Nguyễn Tuân, Tô Hoài, Nguyên Hồng, Chế Lan Viên... xuất hiện trong sách.

Tiến sĩ Trần Ngọc Hiếu - giảng viên khoa Ngữ văn Đại học Sư phạm Hà Nội - cho rằng cả đời Bùi Hiển viết để thêm hiểu con người. Trong ông luôn có sự băn khoăn về ranh giới giữa nhân tính và phi nhân tính. Con người không hẳn tốt, cũng không hẳn xấu và thường chao đảo giữa ranh giới này. Ở các tác phẩm của Bùi Hiển, cái cao đẹp và những điều thấp hèn thường lẫn lộn, xen kẽ. Nhà văn chọn cái nhìn hài hước, đôn hậu và không phán xét nhân vật của ông.

Nhà văn Lê Minh Khuê - tác giả truyện ngắn Những ngôi sao xa xôi - cho biết Bùi Hiển là người sống chan hòa, dung dị nhưng sâu sắc. Trong hồi tưởng của bà, Bùi Hiển không giống nhiều nhà văn cùng trang lứa. Ông tôn trọng các tác giả hậu thế và luôn giúp đỡ, bảo vệ bà trong thời kỳ đầu gia nhập Hội Nhà văn.